Chapitro XXIX

Pinochio retrovenas a la hemo di Feino, elqua promisas a lu ke ye la sequanta dio lu ne plus esos pupeo ma puero. Granda dejuneto de kafeo kun lakto por celebrar ta granda evento.

Kande la peskisto esis jetonta Pinochio aden la padelo, subite eniris la groton hundo enorma atraktita da la odoro de la fritaji.

-Ekirez la groto ! –dicis laute a la hundo la minacanta peskisto, ilqua ne desprenis la farinizita pupeo.

Ma la hundo tre multe hungris, e per lua jemado e kaudo-movado lu intencis dicar: "Donez a me bokedo de fritajo e lore me ne plus jenos vu".

-Ekirez la groto ! -itere dicis la peskisto qua extensis gambo por pedofrapar la hundo.

Lore la hundo, qua havis akra karaktero pro la hungro, gruneskis e montris lua akuta kanina denti terorigiva a la peskisto. Ye ta instanto onu audis en la groto voceton debila olqua dicis:

-Salvez me, Alidoro !... Se vu ne salvas me lore me fritesos !

La hundo nemediate rikonocis la voco di Pinochio e kun granda surprizo verifikis ke ta voceto venis de la objekto farinizita olquan la peskisto prenas per ilua manuo. Quon olu agis lore ? La hundo saltis de la sulo e sizis sorgoze la farinizita objekto per lua denti ed ekiris kurante la groto tam rapide kam fulmino.

La peskisto, tote iracigita pro ke onu furtis de lua manuo peskiton quan ilu volis savurar fritita, intencis persequar la hundo, ma depos persequado per poka pazi ilu tuseskis. Pro la tusado lu devis ne plus kurar ma retroirar a lua groto. Dume Alidoro arivis adsur la voyo a la vilajo. Ibe lu depozis sorgoze sur la sulo lua amiko Pinochio.

-Quante me devas gratitudar a vu ! -dicis la pupeo.

-Nulon vu devas gratitudar a me, -dicis la hundo- vu salvis me, e nun me salvas vu. En nia mondo omni devas interhelpar.

-Ma quale vu trovis me en ta groto ?

-Me esis jacanta sur la plajo, plu mortinta kam vivanta, e subite vento portis a me fritaji-odoro de fora loko. Ta odoro vekigis mea hungro, do per mea flaranta nazo me iris a la origino di ta odoro... Se me arivabus ye un minuto plu tarde... !

-Me preferas ne imaginar... ! -dicis laute Pinochio, tremanta pro pavoro-. Me preferas ne imaginar... ! Se vu arivabus un minuto plu tarde lore me nun esus fritita, manjita e digestita. Brrr !... Imaginar to tremeskigas me !

Ridanta Alidoro extensis lua dextra gambo a la pupeo, ilqua per sua manui klemis maxim amikale la dextra pedo di Alidoro. Pose singlu iris a diferanta loko.

La hundo retroiris a lua hemo; e kande Pinochio restis sola sur la voyo, lu marcheskis a ne fora kabano. An la pordo di la kabano esis olda viro sub la varmiganta suno. Pinochio questionis a lu:

-Voluntez dicar a me, afabla oldulo, ka vu savas ulo pri Eujenio, qua esas puero kun lua kapo vundita ?

-Peskisti portis la puero a ta kabano e nun...

-E nun lu esas mortinta ! -subite dicis Pinochio kun trista voco.

-No, lu ankore esas vivanta e lu retroiris a lua hemo -respondis la oldulo.

-Ka yes ? Ka yes ? -dicis la ridanta pupeo qua plurafoye saltis pro joyo-. Do ka la vunduro ne esis tre importanta ?

-Olu povus esir grava, mem mortigiva -respondis la oldulo-, pro ke ulu lansis a lua kapo libron granda kun kartona kovrili.

-E qua lansis la libro a ta puero ?

-Samskolano, di qua nomo esas Pinochio...

-Qua esas ta Pinochio ? -questionis la pupeo qua simulis savar nulo pri Pinochio.

-Onu dicas ke lu esas raskalo, vaganta, tre mala puero..

-Kalumnio ! Kalumnio !

-Ka vu konocas ta Pinochio ?

-Vide ! -respondis Pinochio.

-E quon vu opinionas pri lu ? -questionis la oldulo.

-Me opinionas ke lu esas ecelanta puero, studiema, obediema, ed afektoza a lua patro e familiani...

Dum la parolado di la pupeo, plena de mentiaji, lu ipsa tushis lua nazo e do lu verifikis ke la nazo plulongigeskis per du decimetri. Lore la pavorigita pupeo krieskis:

-Vu ne kredez mea parolado pri Pinochio, me perfekte konocas lu e me povas afirmar ke lu esas desobediema puero, ociera e ke vice singladie asistar la skolo lu preferas agar malicoze kun lua kamaradi.

Apene ton Pinochio dicis, lua nazo minlongigeskis a la normala longeso.

-Pro quo vu esas blanke makulizita ? -questionis subite la oldulo.

-Me dicos a vu... hazarde me apogis mea korpo an parieto jus blanke piktita -respondis la pupeo, qua pro shamo ne audacis konfesar ke lu farinizesis por fritesor en padelo quale peskito.

-Ed ube esas vua jaketo, pantalono e boneto ?

-Hazarde me trovis deliktanti qui furtis mea vesti. Kara oldulo, ka vu ne havus irga vesti por donacar a me, por ke me povez retroirar a mea hemo ?

-Kara puero, pri vesti... me nur havas saketo kontenanta lupini. Prenez olu, yen olu.

Pinochio nemediate prenis la saketo e per cizo distranchis cirkulo por lua kapo e du cirkuli por lua brakii. Pose lu metis la saketo kom kamizo. Tale, simple vestizita, Pinochio marcheskis a la vilajo.

Survoye lu ne esis tre tranquila, fakte lu havis vacilanta marcho-maniero, e pluse lu parolis a su tale:

-Quale me prizentos men a Feino ? Quon elu dicos a me lor mea arivo ?... Kad elu volos pardonar ta duesma malicajo da me ? Me preske esas certa ke elu ne pardonos... e me esas la kulpanta pro ke me esas mentianto qua sempre promisas ne plus havar mala konduto, ma nulatempe me satisfacas to quon me promisis...

Nokte lu arivis a la vilajo, e pro ke la vetero esis tre pluvoza lu iris direte a la hemo di Feino, intence manuo-frapar la pordo e lor olua aperturo enirar la domo. Ma kande lu esis avan la pordo, lu ne plus havis kurajo, do lu kurante foriris de la pordo per duadek pazi. Duesmafoye lu proximigis su a la pordo, ma itere lu foriris de olu. Anke ye la triesma foyo eventis la sama ceno. Fine, ye la quaresma foyo, tremanta Pinochio sizis la fera pordo-frapilo ed audacis debile frapar la pordo.

Depos longa vartado de mihoro, onu apertis fenestro di la quaresma etajo. Pinochio vidis aparanta heliko granda olqua portis mikra lampo lumifanta sur lua kapo. La heliko dicis a Pinochio:

-Qua frapas la pordo ye ta noktala kloko ?

-Ka Feino esas heme ? -questionis la pupeo.

-Feino nun esas dormanta, ed elu ne volas vekigesor. Ma, qua esas vu ?

-Me esas me !

-Qua esas "me" ?

-Pinochio

-Qua esas Pinochio ?

-La pupeo qua habitas ta domo, kun Feino.

-Ha ! Komprenite, -dicis la heliko-. Vartez apud la pordo, nemediate me decensas de ta etajo a la pordo por apertar olu.

-Voluntez agar hastoze, me esas preske mortinta pro koldeso.

-Kara puero, me esas heliko, e la heliki nulatempe agas hastoze.

Pasis un horo, pasis du hori, e la pordon nulu apertis, do Pinochio, qua esis tremanta pro koldeso, pavoro e pro la humidiganta pluvo, kurajigis su e pordo-frapis itere, ma plu forte kam la antea foyo. Onu apertis fenestro di la triesma etajo, ed itere Pinochio vidis aparanta heliko de la fenestro.

-Kara heliko -klamis Pinochio de la strado-, me esas vartanta apud la pordo depos du hori, olqui semblas a me tam longa kam du kompleta yari en ta desagreabla nokto. Voluntez agar hastoze !

-Kara puero, -respondis la tranquila e pacema animalo de la fenestro- kara puero, me esas heliko, e la heliki nulatempe agas hastoze.

E la fenestro klozesis.

Pasis la tempo til la nokto-mezo, til un kloki, til du kloki, ma la pordo duris esar klozita. Lore Pinochio ne plus esis pacienta, furioze sizis la pordo-frapilo por frapar tante forte ke la frapo-sono esus audebla en la tota domo quale tondro-stroko; ma la fera pordo-frapilo subite transformeskis a vivanta anguilo olqua glitis de ilua manui til la sulo, por fine desaparar en la mez-strada aquo-kanaleto.

-Ha, ka yes ? -klamis iraceskanta Pinochio- Se la pordo-frapilo desaparis lore me pedo-frapos la pordo !

Pinochio retromarchis per un pazo e nemediate lu violente pedo-frapis la pordo di la domo. La pedo-frapo esis tante forta ke mipedo penetris la ligna pordo, e kande la pupeo intencis ektirar olu lu tote ne sucesis pro ke la pedo stekesis en la pordo tam forte kam klovo.

Vi imaginez la kompatinda Pinochio ! Lu mustis restar dum la tota nokto kun un pedo stekita en la pordo e la altra sur la sulo.

Ye la sequanta matino, en la jornesko, fine la pordo apertesis. La brava heliko arivis de la quaresma etajo a la eniro-pordo di la domo kun tardeso de non hori; e sudorifante !

-Pro quo vu stekis pedo en la pordo ? -questionis la ridanta heliko a la pupeo.

-To esas desfortunajo. Kara heliko, ka vu povus helpar me liberigar mea pedo ?

-Kara puero, por helpar vu me devus esar hakisto, e me nulatempe esis tala.

-Dicez a Feino ke elu helpez me...

-Feino esas dormanta, e lu ne volas vekigesor.

-E quon me povas facar hike, stekita en ta pordo dum la tota jorno ?

-Amuzez vu per kontar la formiki qui marchas sur la strado.

-Adminime portez a me manjajo, nam me febleskas.

-Nemediate ! -respondis la heliko.

Pinochio vidis la retrovenanta heliko tri hori e duima horo pos olua departo. La heliko portis arjenta pleto sur lua kapo. Sur la pleto esis pano, rostita hanyuno e quar matura abrikoti.

-Yen la dejuneto olquan Feino sendas a vu -dicis la heliko.

Ta saporoza ed abundanta manjajo konsolacis Pinochio, ma lu rapide destrompesis; kande lu remarkis ke la pano esis ek gipso, la hanyuno ek kartono e la quar abrikoti ek kolorizita alabastro.

Lu volis plorar, desesperar, forjetar la pleto kun olua kontenajo; ma pro la doloro o pro la vakua stomako hungranta, lu esvanis e do falis til la sulo.

Kande lu vekis lu esis jacanta sur sofao, e Feino esis apud lu.

-Itere me pardonas vu -dicis Feino a lu-, ma atencez ne plus agar malicoze !...

Pinochio promisis solene esor studiema e kondutor bone. E dum la tota yaro lu satisfacis lua promiso. Ante la vakanco-periodo somerala, lu honorizesis en la skolo pro ke lua exameni qualifikesis maxim alte, e lua konduto esis tante bona ke Feino, maxim kontentigita, dicis a lu:

-Morge fine vua deziro realigesos !

-Quala deziro ?

-Morge vu ne plus esos ligna pupeo ma bona puero.

Qua ne vidis la felica pupeo lor audar ta novajo longatempe dezirita, nulatempe povos imaginar ta feliceso. Omna lua amiki e skolo-kompani devus invitesor a festo-dejuneto olqua eventos morge matine che Feino, por celebrar kune ta evento. Feino preparigis duacent tasi kontenanta kafeo kun lakto e quaracent butrizita pano-lonchi. Onu povas supozar ke ta festo-dio esos tre bela e plena de feliceso, ma...

Desfortunoze en la vivo di la pupei sempre esas "ma" olqua omnon kripligas.